Ձմռան խաղաղ երեկո էր: Խաղաղ էր նաև Ընկերության նորաբաց սրճարանում, որի սրահի մի մասը դեռևս կահավորված չէր սեղաններով և աթոռներով, իսկ կահավորված մասում էլ հաճախորդների թիվը սակավ էր: Սակայն այդ խաղաղությունն ընդհատվեց, երբ ներս մտան պաշտոնական հագուկապով երկու տղամարդ, ներկայացան որպես տարածքային հարկային տեսչության աշխատակիցներ և սկսեցին կատարել ստուգողական գործողություններ, մասնավորապես, Ընկերության կողմից վճարվող ամենամսյա հաստատագրված վճարի չափի հաշվարկման ելակետային տվյալներից մեկի` հանրային սննդի սպառմանը ծառայող մակերեսների, չափումներ: Ստուգումն ավարտվեց Ընկերությանը վերագրված խախտումների արձանագրմամբ և կազմված ակտով Ընկերությանը լրացուցիչ հարկային պարտավորությունների առաջադրմամբ: Առարկելով ակտի դեմ, Ընկերության տնօրենը հրաժարվեց այն ստորագրելուց և հայտարարեց դատական կարգով այն վիճարկելու իր մտադրության մասին:
Անցավ որոշ ժամանակ, և Ընկերության տնօրենն իրականացրեց իր մտադրությունը` Ընկերությունն իր և հարկային տեսչության միջև ծագած վեճը համապատասխան հայցադիմումի ներկայացմամբ հանձնեց Դատարանի քննությանը:
Վրա հասավ օրը, և վեճի կողմերը կանգնեցին Դատարանի առաջ:
Գործի քննությունը երկար տևեց: Դատավորը լսեց կողմերին, մանրակրկիտ ուսումնասիրեց ներկայացված ապացույցները, ապա` սկսեց հարցեր տալ հարկային տեսչության ներկայացուցչին, ով մասնակցել էր Ընկերությունում կատարված ստուգմանը: Հարցերը բազմաթիվ էին, և դրանց մի մասին սպառիչ ու արժանահավատ պատասխաններ այդպես էլ չտրվեցին:
Ի վերջո, Դատավորը հանգիստ ձայնով հարցրեց. «Սրճարանի կոնկրետ ո՞ր մակերեսներն եք համարել հանրային սննդի սպառմանը ծառայող և դրանց չափերը ներառել Ձեր հաշվարկներում»:
Հարկային տեսչության ներկայացուցիչը սկսեց թվարկել հանրային սննդի սպառմանը ծառայող համարվող մակերեսները, շեշտելով, որ սրճարանի սրահի չկահավորված մասի մակերեսը չի ներառվել հաշվարկում:
Դատավորն ուշադիր լսում էր, և երբ հարկային տեսչության ներկայացուցիչն ավարտեց իր խոսքը, նրան ուղղեց հետևյալ հարցը. «Դուք սրճարանի սանհանգույցի մակերեսը չհիշատակեցիք, արդյո՞ք այն չափել և ներառել եք Ձեր հաշվարկներում, եթե ոչ, ապա` ինչո՞ւ»:
Դահլիճում լռություն տիրեց: Հարկային տեսչության ներկայացուցիչն այլայլված դեմքով նայում էր Դատավորին և չէր կողմնորոշվում, թե ինչպես պատասխանի հարցին: Ակնհայտորեն նրան թվում էր, թե Դատավորը թերի է համարում ստուգումն իրականացրած անձանց կատարած հաշվարկը, և այդպիսի փաստ արձանագրվելու դեպքում ինքը, հանդիսանալով այդ անձանցից մեկը, կարող է աշխատանքային խնդիրներ ունենալ իր ղեկավարության հետ հարաբերություններում:
Այլայլված էր նաև Ընկերության ներկայացուցիչը: Նրան էլ էր թվում էր, թե Դատավորը ցանկանում է ավելացնել Ընկերության հարկային բեռը` վիճահարույց հաշվարկում ներառելով նաև սանհանգույցի մակերեսը:
Ակնհայտ էր, որ երկու կողմերից ոչ մեկը վստահ չէր այն հարցում, թե արդյո՞ք սանհանգույցի մակերեսը հանրային սննդի սպառմանը ծառայող մակերես է և պետք է ներառվի հաստատագրված վճարի հաշվարկում:
Հարկային տեսչության ներկայացուցիչն սկսեց խառնիխուռն կերպով թերթել իր առջև դրված փաստաթղթերը. նա ինչ-որ բան էր որոնում, որն այդպես էլ չգտավ և անվստահ ձայնով պատասխանեց Դատավորի հարցին. «Սանհանգույցի մակերեսը հանրային սննդի սպառմանը ծառայող մակերես չէ»:
Դատավորը կարծես հենց այդպիսի պատասխանի էր սպասում ու առանց հապաղելու և ամենայն լրջությամբ հարկային տեսչության ներկայացուցչին ուղղեց հաջորդ և վերջին, թերևս, հռետորական հարցը.
«Իսկ որտե՞ղ է կատարվում հանրային սննդի սպառման եզրափակիչ ակտը»:
Պատասխանն այդպես էլ չհնչեց, բայց Դատավորն ստացավ իր ակնկալած արձագանքը` դահլիճը պայթեց ներկաների ծիծաղից: Անզուսպ քրքջում էին նաև կողմերի ներկայացուցիչները:
Դահլիճի լարված մթնոլորտը խաղաղվեց, իսկ թե ինչ եղավ հետո, կարևոր չէ, և սանհանգույցի առեղծվածն էլ թող մնա որպես առեղծված: Բոլորը չէ, որ հանրային սննդի և ընդհանրապես սննդի սպառման եզրափակիչ ակտն իրականացնում են սանհանգույցում:
